تاریخچه مکمل های ورزشی، مکمل های ورزشی رایج و دلایل استفاده و مضرات آنها

مقدمه

از زﻣﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﺸﺮ در ﻓﻌﺎﻟﯿﺖﻫﺎي ورزﺷﯽ ﻣﺸﺎرﮐﺖ ﻧﻤﻮد، ﻣﻮﺿﻮع ﺗﻐﺬﯾﻪ ﻫﻤﻮاره در ذﻫﻦ ورزﺷﮑﺎران وﺟﻮد داﺷﺘﻪ است. .ﺑﺎ ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ ﻋﻠﻮم ﻓﯿﺰﯾﻮﻟﻮژي ورزﺷﯽ، ﻣﺘﺎﺑﻮﻟﯿﺴﻢ و ﺗﻐﺬﯾﻪ، اﯾﻦ ﻣﻮﺿﻮع ﺛﺎﺑﺖ ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ رژﯾﻢ ﻏﺬاﯾﯽ و درﯾﺎﻓﺖﻫﺎي ﺗﻐﺬﯾﻪاي ﺑﺮ ﮐﺎرﮐﺮد ورزﺷﮑﺎران ﺗﺄﺛﯿﺮ دارد وﻟﯽ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻣﮑﻤﻞﻫﺎي ﻏﺬاﯾﯽ آن ﻃﻮر ﮐﻪ ﺑﺎور ﺧﻮد ورزﺷﮑﺎران اﺳﺖ، ﺑﻪ ﻃﻮر ﮐﺎﻣﻞ ﺑﻪ اﺛﺒﺎت ﻧﺮﺳﯿﺪه اﺳﺖ ﻣﮑﻤﻞ ﻏﺬاﯾﯽ ﮐﻪ از آن ﺗﺤﺖ ﻋﻨﻮان ﻣﮑﻤﻞ ورزﺷﯽ ﻧﯿﺰ ﯾﺎد ﻣﯽﺷﻮد، ﺑﻪ ﻣﻮادي اﻃﻼق ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ ﺑﺎ ﻫﺪف رﻓﻊ کمبودهای غذایی ورزشکاران (به طور مثال کمبود آهن) و ﯾﺎ اﻓﺰاﯾﺶ ﮐﺎرﮐﺮد ورزﺷﯽ آﻧﺎن )ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺜﺎل ﮐﺮاﺗﯿﻦ (از ﺳﻮي ورزﺷﮑﺎران ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﻣﯽﮔﯿﺮد .ﻟﺬا در ﻋﻤﻞ ﻣﯽﺗﻮان ﮔﻔﺖ ﻣﮑﻤﻞﻫﺎي ﻏﺬاﯾﯽ ﺗﺮﮐﯿﺒﺎﺗﯽ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﻌﻤﻮل در رژﯾﻢ ﻏﺬاﯾﯽ ﯾﺎﻓﺖ ﺷﺪه و ﺧﺎﺻﯿﺖ دوﭘﯿﻨﮓ ﻧﺪارﻧﺪ.

 

1. تاریخچه مکمل ورزشی

2. مکمل های رایج

2.1 کراتین

2.2 بتاآلانین

2.3 پروتئین وی

3. دلیل استفاده از مکمل های ورزشی

4. مضرات استفاده نادرست از مکمل

5. ﻧﺘﯿﺠﻪﮔﯿﺮي

 

 

تاریخچه مکمل ورزشی

ﺑﺴﯿﺎري از ورزﺷﮑﺎران ﺑﻪ ﻋﻠﻞ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن از ﻣﮑﻤﻞﻫﺎي ورزﺷﯽ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و ارﻗﺎم ﻣﻮﺟﻮد در ﮐﺸﻮرﻫﺎي ﭘﯿﺸﺮﻓﺘﻪ ﺣﺎﮐﯽ از آن اﺳﺖ ﮐﻪ روﻧﺪ ﻣﺼﺮف ﻣﮑﻤﻞﻫﺎ در ﺟﺎﻣﻌﻪ ورزﺷﮑﺎران رو ﺑﻪ اﻓﺰاﯾﺶ اﺳﺖ ﺑﻪ ﻃﻮري ﮐﻪ ﻗﻬﺮﻣﺎﻧﺎن ورزﺷﯽ ﮐﺎﻧﺎدا در ﻣﺴﺎﺑﻘﺎت اﻟﻤﭙﯿﮏ آﺗﻼﻧﺘﺎ و سیدنی به ترتیب 69% و 74% سابقه مصرف مکمل های غذایی را برای مسابقات ورزشی داشتند. .ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﺳﺘﻘﺒﺎل رو ﺑﻪ ﮔﺴﺘﺮش ورزﺷﮑﺎران ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﺼﺮف ﻣﮑﻤﻞﻫﺎ، ﺻﻨﻌﺖ ﺳﺎﺧﺖ و ﻓﺮوش ﻣﮑﻤﻞ ﻧﯿﺰ از روﻧﻖ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻬﯽ ﺑﺮﺧﻮردار ﺷﺪه اﺳﺖ، ﺑﻪ ﻃﻮري ﮐﻪ در آﻣﺮﯾﮑﺎ ﻓﺮوش مکمل ها در سال به رقمی بیش از 17 میلیارد دلار می رسد.

تاریخچه مکمل ورزشی

مکمل های رایج

کراتین

کراتین را می توان بصورت معمول در بدن یافت این ترکیب به رشد عضلات و تقویت آن ها بسیار کمک میکند. ساختار شیمیایی این مکمل شبیه آمینواسیدهاست. بدن به‌طور طبیعی، کراتین را از آمینواسیدهای گلیسین و آرژنین تولید می‌کند.

بتاآلانین

این ماده تاثیر فوق العاده در توقف و شروع های ناگهانی دارد و بیشتر مورد مصرف ورزشکاران رشته فوتبال و بسکتبال می باشد و ورزشکاران حرفه ای بیشتر استفاده میکنند.

پروتئین وی

پروتئین یک ماده مغذی مهم است که همه بطور روزانه به آن نیاز دارند. پروتئین در ترمیم سلولهای بدن، ترمیم و بازسازی عضلات و استخوانها و کنترل بسیاری از فرآیندهای مهم بدن مربوط به سوخت و ساز نقش بسیار کلیدی ایفا می کند.پروتئین منبع بسیار مهمی برای تامین انرژی بدن می باشد

 

دلیل استفاده از مکمل های ورزشی

ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﯾﻦﮐﻪ اﺣﺘﯿﺎﺟﺎت ﻏﺬاﯾﯽ ورزﺷﮑﺎران ﺑﯿﺸﺘﺮ از اﻓﺮاد ﻋﺎدي اﺳﺖ و ﺑﺎ اﻓﺰاﯾﺶ ﻣﺪت و ﺷﺪت ﻓﻌﺎﻟﯿﺖﻫﺎي ﺑﺪﻧﯽ، اﯾﻦ ﻧﯿﺎزﻫﺎ ﻧﯿﺰ اﻓﺰاﯾﺶ ﻣﯽﯾﺎﺑﻨﺪ، ﺑﺮآورده ﮐﺮدن ﻧﯿﺎزﻫﺎي ﻣﺘﺎﺑﻮﻟﯿﮑﯽ ورزﺷﮑﺎران در ﺣﯿﻦ ورزش ﯾﺎ رﯾﮑﺎوري ﭘﺲ از آن، ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر آﻣﺎدﮔﯽ ﺑﺪن در وﻋﺪهﻫﺎي ﺗﻤﺮﯾﻨﯽ بعدی، نیازمند مصرف بیشتر مواد مغذی است. در ﺑﺮﺧﯽ ﻣﻮارد، ﺗﺄﻣﯿﻦ ﻧﯿﺎز ﺑﻪ اﻧﺮژي ورزﺷﮑﺎران ﮐﻪ ﮔﺎﻫﯽ بیش از 9000 کیلوکالری در روز می رسد، از طریق تغذیه ﻣﻌﻤﻮﻟﯽ، ﺑﻪ دﻟﯿﻞ ﺣﺠﻢ زﯾﺎد ﻏﺬاي ﻣﺼﺮﻓﯽ و ﯾﺎ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﮐﻮﺗﺎه ﺑﯿﻦ وﻋﺪهﻫﺎي ﺗﻤﺮﯾﻦ، در اﯾﻦﮔﻮﻧﻪ ورزﺷﮑﺎران ﻣﺸﮑﻞ اﺳﺖ .ﻣﺼﺮف ﻣﮑﻤﻞﻫﺎي ﻏﺬاﯾﯽ در اﯾﻦ ﻣﻮارد ﺑﻪ دﻟﯿﻞ داﺷﺘﻦ ﻣﻮاد ﻣﻐﺬي ﻣﻮرد ﻧﯿﺎز ورزﺷﮑﺎران در ﺣﺠﻢ ﮐﻢﺗﺮ، ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ مفید باشد. از ﻃﺮﻓﯽ ﺳﻮدﻣﻨﺪي ﺑﺮﺧﯽ ﻣﮑﻤﻞﻫﺎ ﻣﺜﻞ ﻣﮑﻤﻞﻫﺎي داراي آﻧﺘﯽاﮐﺴﯿﺪان ﺑﺮاي ﺟﻠﻮﮔﯿﺮي از ﺗﺨﺮﯾﺐ اﮐﺴﺎﯾﺸﯽ ﻋﻀﻼت و ﯾﺎ ﮐﺮاﺗﯿﻦ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر اﻓﺰاﯾﺶ ﻗﺪرت و ﺗﻮده ﻋﻀﻼﻧﯽ و ﯾﺎ ﺑﯽﮐﺮﺑﻨﺎت ﺳﺪﯾﻢ ﺑﺮاي ﺑﻪ ﺗﻌﻮﯾﻖ اﻧﺪاﺧﺘﻦ ﺧﺴﺘﮕﯽ ﺑﻪ اﺛﺒﺎت رﺳﯿﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺮﺧﯽ از اﯾﻦ ﻣﻮاد در ﻣﻘﺎدﯾﺮ ﻣﻮرد ﻧﯿﺎز اﻓﺮادي ﮐﻪ ﺷﺪت ﺗﻤﺮﯾﻨﺎت ورزﺷﯽﺷﺎن زﯾﺎد اﺳﺖ، ﺑﻪ دﻟﯿﻞ ﻣﻘﺪار ﮐﻢ آنﻫﺎ در ﻣﻮاد ﻏﺬاﯾﯽ، ﺑﻪ ﺳﺨﺘﯽ ﺗﺄﻣﯿﻦ ﻣﯽﺷﻮد. بنابراین ﻣﺼﺮف ﻣﮑﻤﻞﻫﺎي ﻏﺬاﯾﯽ ﺑﺮاي ورزﺷﮑﺎراﻧﯽ ﺳﻮدﻣﻨﺪ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﺳﻄﻮح ﺑﺎﻻي ﺗﻤﺮﯾﻨﯽ ﺑﻪ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﺑﺪﻧﯽ ﻣﯽﭘﺮدازﻧﺪ و اﯾﻦ در ﺣﺎﻟﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﺄﻣﯿﻦ ﻧﯿﺎزﻫﺎي ﻏﺬاﯾﯽ در ورزﺷﮑﺎران ﻋﺎدي ﺑﺎ رﻋﺎﯾﺖ  اﺻﻮل ﺻﺤﯿﺢ ﺗﻐﺬﯾﻪ اﻣﮑﺎن است.

دلیل استفاده از مکمل های ورزشی

مضرات استفاده نادرست از مکمل ها

اﮔﺮ ﭼﻪ ﻣﺼﺮف ﺑﯽروﯾﻪ اﻧﻮاع ﻣﮑﻤﻞﻫﺎي ﻏﺬاﯾﯽ در ﺑﯿﻦ ورزﺷﮑﺎراﻧﯽ ﮐﻪ ﻧﯿﺎزي ﺑﻪ ﻣﺼﺮف اﯾﻦﮔﻮﻧﻪ ﻣﻮاد ﻧﺪارﻧﺪ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻣﯽﺷﻮد؛ اﺛﺮﺑﺨﺸﯽ ﺑﺮﺧﯽ از ﻣﮑﻤﻞﻫﺎ ﺑﺮﺧﻼف ادﻋﺎﻫﺎي ﮐﺎرﺧﺎﻧﻪﻫﺎي ﺳﺎزﻧﺪه آنﻫﺎ ﺑﻪ اﺛﺒﺎت ﻧﺮﺳﯿﺪه اﺳﺖ و ﯾﺎ ﻣﺼﺮف زﯾﺎد آنﻫﺎ ﻋﻮارﺿﯽ ﻣﺜﻞ ﻧﻘﺮس، ﮐﻢ آﺑﯽ ﺑﺪن و  ﮐﺎﻫﺶ ﺗﻮده اﺳﺘﺨﻮاﻧﯽ را بدنبال دارد. از ﻃﺮﻓﯽ ﻣﮑﻤﻞﻫﺎي ﻗﺎﭼﺎق (ﮐﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻏﯿﺮ ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ و ﺑﺎ ﻣﻮاد اوﻟﯿﻪ ﻧﺎﻣﺮﻏﻮب ﺳﺎﺧﺘﻪ و ﻋﺮﺿﻪ ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ (و ﯾﺎ ﻣﻤﻨﻮع )ﮐﻪ ﺣﺎوي ﻣﻮاد ﻧﯿﺮوزا ﻫﺴﺘﻨﺪ ) و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﺑﻌﻀﯽ از ﻣﮑﻤﻞﻫﺎي ﻏﺬاﯾﯽ ﮐﻪ روي ﺑﺮﭼﺴﺐ آنﻫﺎ ﻗﯿﺪ ﻧﺸﺪه، اﻣﺎ ﺣﺎوي ﻣﻮاد ﻏﯿﺮ ﻏﺬاﯾﯽ از ﺟﻤﻠﻪ ﭘﺮوﻫﻮرﻣﻮنﻫﺎ و ﻣﺤﺮكﻫﺎ ﻣﯽﺑﺎﺷﻨﺪ و ﻫﺮ ﮐﺪام داراي ﻋﻮارض ﺧﺎص ﺧﻮد ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻧﯿﺰ وجود دارد ﮐﻪ در اﯾﻦ ﺧﺼﻮص ﮐﺸﻮر ﻣﺎ ﻧﯿﺰ ﻣﺴﺘﺜﻨﯽ از وﺟﻮد ﻣﮑﻤﻞﻫﺎي ﻗﺎﭼﺎق و ﻏﯿﺮ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻧﻤﯽ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎ وﺟﻮد ﺗﻮزﯾﻊ ﮔﺴﺘﺮده اﯾﻦ ﻣﮑﻤﻞﻫﺎ در ﺑﺎﺷﮕﺎهﻫﺎي ﺑﺪنﺳﺎزي و ﺗﻮﺻﯿﻪﻫﺎﯾﯽ ﮐﻪ ﺗﻮﺳﻂ اﻓﺮاد ﻏﯿﺮﻣﺘﺨﺼﺺ ﺻﻮرت ﻣﯽﮔﯿﺮد، ﻧﻈﺎرت و ﻣﺸﺎوره در زﻣﯿﻨﻪ ﭼﮕﻮﻧﮕﯽ ﻣﺼﺮف ﻣﮑﻤﻞﻫﺎي ﻏﺬاﯾﯽ، ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺮاﺟﻊ آﮔﺎه و ﻣﺴﺌﻮل، ﺿﺮوري ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﯽرﺳﺪ.

مضرات استفاده نادرست از مکمل

ﻧﺘﯿﺠﻪﮔﯿﺮی

در ﭘﺎﯾﺎن ﭼﻨﯿﻦ ﻣﯽﺗﻮان ﻧﺘﯿﺠﻪﮔﯿﺮي ﻧﻤﻮد ﮐﻪ ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﻣﺼﺮف ﻧﺴﺒﺘﺎً ﺑﺎﻻ و رو ﺑﻪ ﮔﺴﺘﺮش ﻣﮑﻤﻞﻫﺎي ﻏﺬاﯾﯽ در ﺑﯿﻦ ورزﺷﮑﺎران، ﺑﻪ ﺧﺼﻮص ﻣﺮاﺟﻌﻪﮐﻨﻨﺪه ﺑﻪ ﺑﺎﺷﮕﺎهﻫﺎي ﺑﺪﻧﺴﺎزي، ﻻزم اﺳﺖ اﺷﺨﺎص ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﺎ اﯾﻦ ﻣﻘﻮﻟﻪ ﺷﺎﻣﻞ ورزﺷﮑﺎران، ﻣﺮﺑﯿﺎن، ﭘﺰﺷﮑﺎن و ﻣﺘﺨﺼﺼﺎن ﺗﻐﺬﯾﻪ در ﺧﺼﻮص ﺗﺮﮐﯿﺒﺎت، ﻋﻮارض، ﻣﺰاﯾﺎ و ﻣﻮارد اﺳﺘﻔﺎده اﻧﻮاع ﻣﮑﻤﻞﻫﺎي ﻏﺬاﯾﯽ از اﻃﻼﻋﺎت ﮐﺎﻓﯽ ﺑﺮﺧﻮردار ﮔﺮدﻧﺪ و ﺑﺮﺧﯽ ﺑﺎورﻫﺎي ﻧﺎدرﺳﺖ در ﺧﺼﻮص ﻣﺼﺮف و ﯾﺎ ﻋﺪم ﻣﺼﺮف اﺻﻼح ﮔﺮدد. ﺑﻪ اﯾﻦ ﺗﺮﺗﯿﺐ ﻣﯽﺗﻮان ﮔﻔﺖ ﮐﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﭘﯿﺮاﻣﻮن ﻓﺮاواﻧﯽ و دﻻﯾﻞ ﻣﺼﺮف ﻣﮑﻤﻞﻫﺎي ﻏﺬاﯾﯽ و ﻧﯿﺰ ﻧﻈﺮات ورزﺷﮑﺎران ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﺼﺮف ﻣﮑﻤﻞﻫﺎي ﻏﺬاﯾﯽ ﺑﻪ دﻻﯾﻞ ذﯾﻞ از اﻫﻤﯿﺖ وﯾﮋهاي ﺑﻪ ﺧﺼﻮص در ﮐﺸﻮرﻣﺎن، ﺑﺮﺧﻮردار اﺳﺖ: ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ ﺣﺎﮐﯽ از ﺷﯿﻮع ﺑﺎﻻي ﻣﺼﺮف ﻣﮑﻤﻞﻫﺎي ﻏﺬاﯾﯽ ﺑﯿﻦ ورزﺷﮑﺎران در ﺳﺮاﺳﺮ دﻧﯿﺎﺳﺖ بین 40% تا 88% ﺑﻪ ﻋﻠﺖ وﺟﻮد ﺑﯿﺶ از 3 ﻫﺰار ﻧﻮع ﻣﮑﻤﻞ ﻏﺬاﯾﯽ ﺑﺎ اﺳﺎﻣﯽ ﻣﺘﻔﺎوت در ﺑﺎزارﻫﺎي دﻧﯿﺎ و ﻋﺪم ﻧﻈﺎرت دﻗﯿﻖ ﺑﺮ ﺗﻮزﯾﻊ آﻧﺎن، ﺑﺴﯿﺎري از اﯾﻦ ﻓﺮآوردهﻫﺎ از ﻣﻮادﻏﯿﺮ ﻣﺠﺎز و ﺑﻪ ﺷﯿﻮهﻫﺎي ﺗﻘﻠﺒﯽ و ﻏﯿﺮ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ساخته شده اند ﻟﺬا ﺗﺮﺳﯿﻢ وﺿﻌﯿﺖ ﮐﻠﯽ ﻣﻮﺟﻮد، زﻣﯿﻨﻪ ﭘﮋوﻫﺶﻫﺎي اﺧﺘﺼﺎﺻﯽ ﺑﻌﺪي را ﻓﺮاﻫﻢ ﻣﯽآورد. ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﺣﺎﺿﺮ ﺑﺎ ﻫﺪف ﺑﺮرﺳﯽ ﻓﺮاواﻧﯽ ﻣﺼﺮف ﻣﮑﻤﻞﻫﺎي ﻏﺬاﯾﯽ و ﻋﻠﻞ ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﺎ آن ﺑﻪ ﮐﻨﮑﺎش ﻧﻈﺮات و ﻋﻠﻞ ﻣﺼﺮف اﯾﻦ ﻣﮑﻤﻞﻫﺎ از ﺟﺎﻧﺐ ورزﺷﮑﺎران ﻣﺮاﺟﻌﻪﮐﻨﻨﺪه اﻋﻢ از ﻣﺮد و زن ﺑﻪ ﺑﺎﺷﮕﺎهﻫﺎي ﺑﺪﻧﺴﺎزي ﻣﯽﭘﺮدازد.

کالاورزش